1 Kasım 2026 tarihinde yürürlüğe girmesi öngörülen düzenlemeyle hastanelerde öz değerlendirme, il değerlendirmesi ve merkezi değerlendirme olmak üzere üç aşamalı bir yapı uygulanacak. Sağlık tesislerinin nihai puanının belirlenmesinde ise değerlendirme sonuçlarının yanı sıra kurum hedef göstergeleri de dikkate alınacak.
Sağlık Tesisleri Düzenli Olarak Değerlendirilecek
“Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Tesislerinin İzlenmesi ve Değerlendirilmesine Dair Yönerge” ile Bakanlığa bağlı sağlık kuruluşlarındaki hizmet süreçlerinin belirli kriterler üzerinden düzenli olarak takip edilmesi amaçlanıyor.
Düzenlemenin temel hedefleri arasında sağlık hizmetlerinin iyileştirilmesi, hasta ve çalışan memnuniyetinin desteklenmesi, kalite standartlarının geliştirilmesi ve sağlık tesislerinde verimliliğin artırılması bulunuyor.
Yönerge, Sağlık Bakanlığına bağlı ikinci ve üçüncü basamak sağlık tesislerini kapsıyor. Düzenlemenin hukuki dayanağını ise 1 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi oluşturuyor.
Üç Farklı Değerlendirme Modeli Uygulanacak
Yeni sistemde sağlık tesislerinin izlenmesi tek bir değerlendirmeyle sınırlı olmayacak.
Yönergede “Komite Değerlendirmesi”, “İl Değerlendirmesi” ve “Merkezi Değerlendirme” olmak üzere üç temel değerlendirme mekanizması bulunuyor.
Bu yapı sayesinde sağlık tesisinin kendi içerisinde yaptığı değerlendirmelerin yanı sıra İl Sağlık Müdürlüğü ve gerektiğinde Sağlık Bakanlığı Kamu Hastaneleri Genel Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen değerlendirmeler de sisteme dahil edilecek.
Hastaneler Yılda 4 Kez Öz Değerlendirme Yapacak
Komite Değerlendirmesi olarak adlandırılan öz değerlendirme, sağlık tesisinin kendi değerlendirme komitesi tarafından gerçekleştirilecek.
Öz değerlendirmeler üçer aylık dönemlerle yapılacak. Buna göre sağlık tesisleri Aralık, Mart, Haziran ve Eylül aylarında olmak üzere yılda toplam dört kez kendi durumlarını değerlendirecek.
Bu çalışmalar sonucunda her sağlık tesisi için “Komite Değerlendirme Puanı”, kısa adıyla KDP oluşturulacak.
Öz değerlendirme sistemiyle sağlık tesislerinin eksikliklerini dış denetim veya değerlendirme yapılmasını beklemeden belirleyebilmesi ve iyileştirme çalışmalarını sürdürebilmesi hedefleniyor.
İl Sağlık Müdürlükleri Yılda İki Kez Değerlendirme Yapacak
Sistemin ikinci önemli aşamasını İl Değerlendirmesi oluşturacak.
İl Sağlık Müdürlüğü bünyesinde oluşturulan değerlendirme ekipleri, sağlık tesislerini altı aylık dönemler halinde değerlendirecek.
Bu değerlendirmeler Mart ve Eylül aylarında olmak üzere yılda iki kez gerçekleştirilecek.
İl ekiplerinin çalışmaları sonucunda ise “İl Değerlendirme Puanı” yani İDP ortaya çıkacak.
Yeni puanlama sisteminde İl Değerlendirme Puanının ağırlığı oldukça yüksek olacak.
Merkezi Değerlendirme de Yapılabilecek
Üçüncü aşamayı ise Merkezi Değerlendirme oluşturuyor.
Bu değerlendirme, Kamu Hastaneleri Genel Müdürlüğü tarafından görevlendirilen ekipler aracılığıyla gerçekleştirilebilecek.
Yönerge kapsamında merkezi değerlendirmenin yılda iki kez yapılabilmesine imkân tanınıyor.
Böylece sağlık tesisleri kendi komiteleri ve İl Sağlık Müdürlüğü ekiplerinin yanı sıra Bakanlık merkez teşkilatı tarafından görevlendirilen ekiplerce de değerlendirilebilecek.
Hastanelerin Puanı Nasıl Hesaplanacak?
Yeni sistemin en dikkat çeken bölümlerinden birini Sağlık Tesisi Değerlendirme Puanı oluşturuyor.
SDP olarak adlandırılan bu puan, yılda iki kez Mart ve Eylül dönemlerinde hesaplanacak.
Hesaplamada sağlık tesisinin son iki öz değerlendirme puanının aritmetik ortalamasının yüzde 10’u dikkate alınacak.
İl Sağlık Müdürlüğü tarafından verilen İl Değerlendirme Puanının ise yüzde 90’ı hesaplamaya dahil edilecek.
Bunlara ek olarak “Sağlık Tesisi Değerlendirme Puanını Etkileyen Parametreler” de sonuç üzerinde etkili olacak.
Böylece hastanenin kendi yaptığı öz değerlendirmenin puandaki ağırlığı yüzde 10, İl Sağlık Müdürlüğü değerlendirmesinin ağırlığı ise yüzde 90 olacak.
Nihai Puan İçin Kurum Hedefleri de Hesaba Katılacak
Sağlık Tesisi Değerlendirme Puanının hesaplanması sürecin son aşaması olmayacak.
Sağlık tesisinin nihai değerlendirme sonucunun belirlenmesinde ayrıca “Kurum Hedef Gösterge Puanı” da kullanılacak.
“Nihai Sağlık Tesisi Değerlendirme Puanı” olarak adlandırılan NSDP, Sağlık Tesisi Değerlendirme Puanı ile Kurum Hedef Gösterge Puanının aritmetik ortalamasının alınmasıyla hesaplanacak.
Bu sistemle hem sahadaki değerlendirmelerin hem de sağlık tesislerinin belirlenen kurumsal hedeflere ulaşma durumunun nihai puana yansıtılması öngörülüyor.
İl Değerlendirme Komisyonları Kurulacak
Yeni yönerge yalnızca puanlama sistemini değil, değerlendirmeyi gerçekleştirecek kurul ve komisyonların yapısını da belirliyor.
İl Sağlık Müdürlüğü bünyesinde “İl Değerlendirme Komisyonu” oluşturulacak.
Bu komisyon, il genelinde gerçekleştirilecek değerlendirmelerin koordinasyonundan sorumlu olacak. Ayrıca değerlendirme sonuçlarından hareketle sağlık hizmetlerinin geliştirilmesine yönelik çalışmaların yürütülmesinde görev üstlenecek.
Hastanelerde Değerlendirme Komitesi Oluşturulacak
Her sağlık tesisinde ayrıca “Sağlık Tesisi Değerlendirme Komitesi” görev yapacak.
Komitede başhekim veya başhekim yardımcısının yanı sıra idari ve mali işler müdürü, sağlık bakım hizmetleri müdürü ile ilgili teknik ve klinik birimlerin sorumluları yer alacak.
Bu komite, sağlık tesisinin üç ayda bir gerçekleştirilecek öz değerlendirme çalışmalarının yürütülmesinde önemli görev üstlenecek.
Her Değerlendirmeye İtiraz Edilemeyecek
Yönergede değerlendirme sonuçlarına yapılabilecek itirazlara ilişkin de önemli bir ayrıntı bulunuyor.
Komite Değerlendirmesi ve İl Değerlendirmesi sonuçlarına yönelik itiraz yolu öngörülmüyor.
İtiraz mekanizması yalnızca Merkezi Değerlendirme sonuçları için kullanılabilecek.
Merkezi değerlendirmeye yapılan itirazları incelemek üzere Kamu Hastaneleri Genel Müdürlüğü bünyesinde “İtiraz Değerlendirme Komisyonu” oluşturulacak.
Komisyonun Mayıs ve Kasım aylarında toplanarak yapılan itirazları değerlendirmesi ve karara bağlaması öngörülüyor.
Bütün Süreç Elektronik Ortama Taşınıyor
Yeni değerlendirme modelinde dijital altyapı da önemli bir yere sahip olacak.
Değerlendirme süreçleri, veri girişleri ve raporlamalar “Sağlık Tesisi Değerlendirme Sistemi”, kısa adıyla SDS üzerinden elektronik ortamda yürütülecek.
Böylece öz değerlendirmeden il değerlendirmesine kadar elde edilen verilerin ortak bir sistem içerisinde takip edilmesi sağlanacak.
Elektronik sistem üzerinden yürütülecek süreç, sağlık tesislerinin değerlendirme sonuçlarının karşılaştırılması ve gelişiminin dönemsel olarak takip edilmesine de imkân verecek.
Afet ve Salgın Gibi Durumlarda Muafiyet Uygulanabilecek
Yönergede olağanüstü şartlar altında bulunan sağlık tesisleri için muafiyet imkânı da yer alıyor.
Doğal afet, savaş ve salgın hastalık gibi olağanüstü durumların yanı sıra sağlık tesisinin yeni açılması veya taşınması gibi hizmet süreçlerini doğrudan etkileyen koşullarda değerlendirmeden muafiyet gündeme gelebilecek.
Bu durumdaki sağlık tesislerine ilişkin muafiyet Kamu Hastaneleri Genel Müdürlüğü tarafından ilan edilecek.
Böylece olağan hizmet şartlarının oluşmadığı dönemlerde sağlık kuruluşlarının normal dönem kriterleriyle değerlendirilmesinin önüne geçilmesi amaçlanıyor.
Yeni Yönerge 1 Kasım 2026’da Yürürlüğe Girecek
Sağlık Bakanlığına bağlı sağlık tesislerinin izlenmesi ve değerlendirilmesine ilişkin yeni düzenlemenin 1 Kasım 2026 tarihinde yürürlüğe girmesi öngörülüyor.
Geçiş dönemine ilişkin de özel bir hüküm bulunuyor.
Buna göre Eylül 2026 döneminde gerçekleştirilen değerlendirmeler Nisan 2027’ye kadar geçerli kabul edilecek.
Bu düzenlemeyle eski değerlendirme döneminden yeni sisteme geçiş sırasında oluşabilecek boşluğun önüne geçilmesi hedefleniyor.
Hastanelerde Kalite ve Verimlilik Daha Yakından İzlenecek
Yeni yönergeyle birlikte Sağlık Bakanlığına bağlı ikinci ve üçüncü basamak sağlık tesislerinin performansının daha sistematik ve dönemsel bir yapıyla takip edilmesi planlanıyor.
Hastaneler yılda dört kez kendi öz değerlendirmelerini gerçekleştirirken, İl Sağlık Müdürlükleri yılda iki kez sahaya çıkarak değerlendirme yapacak. Gerektiğinde Kamu Hastaneleri Genel Müdürlüğünün merkezi değerlendirme ekipleri de sürece dahil olacak.
Yeni modelin en dikkat çeken yönlerinden biri ise hastanenin kendi verdiği öz değerlendirme puanının nihai hesaplama üzerindeki etkisinin sınırlı tutulması. Sağlık Tesisi Değerlendirme Puanının hesaplanmasında son iki öz değerlendirmenin ortalamasının yüzde 10’u dikkate alınırken İl Değerlendirme Puanı yüzde 90 ağırlığa sahip olacak.
Kurum hedef göstergelerinin de nihai puana dahil edilmesiyle sağlık tesislerinin yalnızca mevcut hizmet süreçleri değil, belirlenen hedeflere ulaşma performansları da değerlendirme sisteminin parçası haline gelecek.
