Devlet memurlarının mesai saatlerine uymaması, kamu kurumlarında sık karşılaşılan disiplin konularının başında geliyor. Bazı memurlarda işe geç gelme ve işten erken ayrılma alışkanlık haline gelebiliyor.
Peki işe geç gelen ya da erken ayrılan memura hangi ceza veriliyor? Cevabı, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve bu kanuna ilişkin mahkeme kararları belirliyor.
Geç Gelen Memura Hangi Ceza Verilir?
657 sayılı Kanunun 125. maddesinde uyarma cezasının verileceği durumlar arasında, özürsüz veya izinsiz olarak göreve geç gelmek, erken ayrılmak ve görev mahallini terk etmek sayılıyor. Yani bu fiiller disiplin cezası gerektiren hallerdir ve karşılığında uyarma cezası verilebiliyor.
Mesai Saatleri Kim Tarafından Belirlenir?
Günlük çalışmanın başlama ve bitiş saatleri ile öğle dinlenme süresi, Kanunun 100. maddesine göre bölgenin ve hizmetin özelliklerine göre belirleniyor. Merkezde bu saatler Cumhurbaşkanınca, illerde ise valiler tarafından tespit ediliyor. Belirlenen mesai saatlerine uymak memurun görev ve sorumlulukları arasında yer alıyor.
Ceza Verilebilmesi İçin Hangi Şartlar Aranır?
Cezanın dayanağı, geç gelişin ya da erken ayrılışın özürsüz veya izinsiz olmasıdır. Memur geçerli bir özre dayandığını ispatlayabilirse hakkında disiplin cezası verilemez. Olayın amirlerce bir tutanakla belirlenmesi ve imza altına alınması da gerekiyor.
Disiplin Soruşturması Olmadan Ceza Verilir mi?
Hayır. Geç gelen ya da erken ayrılan memura ceza verilebilmesi için bir soruşturmacı görevlendirilerek disiplin soruşturması yapılmalı. Doğrudan amirin savunma alıp ceza vermesi, cezanın iptaline neden oluyor. Danıştay 12. Daire Başkanlığı 2010/9394 E., 2014/4554 K. sayılı kararında, işe devamlı geç gelen bir memura soruşturma yapılmadan doğrudan amirin savunma alarak verdiği ceza bu gerekçeyle iptal edildi.
Soruşturma Ne Kadar Sürede Açılmalı?
657 sayılı Kanunun 127. maddesine göre, işe geç gelme veya işten erken ayrılma fiilinden dolayı açılacak disiplin soruşturması, fiilin işlendiğinin öğrenildiği tarihten itibaren 1 ay içinde açılmak zorunda. Danıştay 12. Daire Başkanlığı 2012/8803 E., 2015/6562 K. sayılı kararında, geç geldiği için uyarma cezası verilen bir memurun cezası iptal edildi. Gerekçe olarak, olayda üç ayrı fiil nedeniyle tek ceza verilmesi ve zamanaşımına aykırı işlem yapılması gösterildi.
Kamera Kaydı Tek Başına Yeterli mi?
İzmir 1. İdare Mahkemesinin 2014/597 E., 2014/1342 K. sayılı kararında, kamera görüntülerine göre geç geldiği tespit edilen bir memura verilen uyarma cezası iptal edildi. Mahkemeye göre, fiilin işlenip işlenmediği usulüne uygun yapılacak bir soruşturma ile tanık ifadeleri ve diğer bilgi ve belgelerle ortaya konulmalıydı. Memurun savunması doğrudan alınarak ceza verilmesi hukuka uygun bulunmadı.
Personel Ne Bilmeli?
- Geç gelişin ya da erken ayrılışın geçerli bir özre dayandığını belgeyle ortaya koyun.
- Amirin düzenlediği tutanağı ve imzayı kontrol edin.
- Disiplin soruşturması yapılıp yapılmadığına bakın; doğrudan savunma alınarak ceza verildiyse bu durum iptal gerekçesi olabilir.
- Fiilin öğrenildiği tarihten itibaren 1 ay içinde soruşturma açılması gerektiğini unutmayın.
Bu hükümler kadrolu memur statüsündeki hemşire, ebe, sağlık memuru ve diğer sağlık personeli için geçerlidir. Sözleşmeli ve işçi statüsündeki personel bu kanun kapsamında değildir.
