6 Mart 2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan yönetmelik değişikliğiyle özellikle öncelikli alanlarda doktora öğrencisi seçimi için merkezi yazılı sınav sistemi getirildi.
Öncelikli Alanlarda Merkezi Yazılı Sınav
Yeni düzenlemeye göre YÖK’ün belirlediği üniversitelerde ve stratejik alanlarda açılan doktora programlarına başvuran adaylar için merkezi bir yazılı sınav uygulanacak.
Yazılı sınava katılacak adaylar şu kriterlere göre belirlenecek:
-
ALES puanının %40’ı
-
Yabancı dil puanının %30’u
-
Lisans mezuniyet notunun %30’u
Bu değerlendirme sonucunda kontenjanın en fazla dört katı kadar aday yazılı sınava girme hakkı kazanacak. Yazılı sınavdan 70 puanın altında alan adaylar başarısız sayılacak.
Nihai Başarı Puanı Nasıl Hesaplanacak?
Doktora programına kabul için adayların nihai başarı puanı farklı bir ağırlık sistemiyle hesaplanacak:
-
ALES puanı %25
-
Lisans mezuniyet notu %25
-
Yabancı dil puanı %20
-
Yazılı sınav notu %30
Bu hesaplamada da toplam puanı 70’in altında kalan adaylar programa kabul edilmeyecek.
Başarılı Adaylar Araştırma Görevlisi Olabilecek
Yeni sistem kapsamında doktora programına kabul edilen adayların, öncelikli alanlarda araştırma görevlisi kadrolarına atanmasının önü açılıyor. Atama işlemleri ise yürürlükteki mevzuat çerçevesinde gerçekleştirilecek.
Doktora eğitim süreçleri ise Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği hükümlerine göre yürütülecek.
Amaç: Stratejik Alanlarda Akademik Kadro Yetiştirmek
YÖK, düzenleme ile özellikle bilimsel ve teknolojik açıdan öncelikli alanlarda nitelikli akademik insan kaynağını artırmayı hedefliyor. Böylece doktora eğitimi ile araştırma görevlisi kadroları arasında daha bütüncül bir sistem oluşturulması planlanıyor.
Doğum Yapan Lisansüstü Öğrencilere Ek Süre
Lisansüstü eğitim yönetmeliğinde yapılan bir diğer değişiklik ise doğum yapan kadın öğrenciler için getirilen yeni hak oldu.
Yeni düzenlemeye göre doğum yapan lisansüstü öğrencilere, talep etmeleri halinde iki dönem ek süre verilebilecek. Bu süreler eğitimdeki azami süre hesabına dahil edilmeyecek.
Yönetmelik değişiklikleri Resmi Gazete’de yayımlandığı 6 Mart 2026 tarihi itibarıyla yürürlüğe girdi.
6 Mart 2026 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan düzenlemeler
- Lisansüstü Eğitim Ve Öğretim Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik
MADDE 1- 20/4/2016 tarihli ve 29690 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliğinin 16 ncı maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
"(7)Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen yükseköğretim kurumlarının Yükseköğretim Kurulunca tespit edilen öncelikli alanlarındaki doktora programlarına Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen sayı kadar doktora öğrencisi seçimi; Türk vatandaşları için 9/11/2018 tarihli ve 30590 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümleri, yabancı uyruklular için Yükseköğretim Kurulunca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde yapılır."
MADDE 2- Aynı Yönetmeliğin 35 inci maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
"(9) Doğum yapan lisansüstü kadın öğrencilere talepleri halinde doğum sonrası iki dönem ek süre verilebilir, verilen bu ek süreler azami süreden sayılmaz."
MADDE 3- Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 4- Bu Yönetmelik hükümlerini Yükseköğretim Kurulu Başkanı yürütür.
- Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik
MADDE 1- 9/11/2018 tarihli ve 30590 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 15 inci maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
"(3) Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen yükseköğretim kurumlarının Yükseköğretim Kurulunca tespit edilen öncelikli alanlarındaki doktora programlarına Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen kontenjan kadar doktora öğrencisi seçimi bu Yönetmelikte yer alan genel ve özel şartlara sahip olunması ve asgari ALES ve yabancı dil puanlarından az puan belirtilmemesi şartıyla aşağıdaki şekilde yapılır:
a) Doktora öğrencisi olabilmek için yapılacak yazılı sınava, kontenjan sayısının en fazla 4 katı kadar aday ALES puanının %40'ı, yabancı dil puanının %30'u ve lisans mezuniyet notunun %30'u dikkate alınarak girmeye hak kazanır. Yazılı sınav, Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen usul ve esaslar dahilinde merkezi olarak yapılır. Yazılı sınav sonucu 70 puanın altında olanlar başarısız sayılır.
b) Doktora öğrencisi olabilmek için yapılacak nihai değerlendirmede ALES puanının %25'i, lisans mezuniyet notunun %25'i, yabancı dil puanının %20'si ve yazılı sınav notunun %30'u dikkate alınır. Nihai değerlendirme puanı 70 puanın altında olanlar başarısız sayılır. Bu kapsamda doktora öğrencisi olmaya hak kazananların öncelikli alanlar kapsamında araştırma görevlisi kadrolarına atamaları yürürlükteki mevzuat uyarınca yapılır ve doktora öğrenciliğine ilişkin hususlarda 20/4/2016 tarihli ve 29690 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği hükümleri uygulanır."
MADDE 2- Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 3- Bu Yönetmelik hükümlerini Yükseköğretim Kurulu Başkanı yürütür.
